Από τον Νίκο Γραμμάτο

Με αφορμή το πολύ εύστοχο άρθρο του Κώστα Γιαννακίδη στο Protagon.gr ξεκινάω να γράφω αυτές τις λέξεις.

Ο Κώστας γράφει στο άρθρο με τον τίτλο «Γιατί δεν βγαίνουν οι νέοι «Τζορτζ Μάικλ»;» και ξεκινάει με την απορία για το αν σταμάτησε ο κόσμος να έχει έμπνευση μετά τα 80s και 90s. Γράφει παρακάτω:

«Δεν υπάρχει πλέον η μουσική βιομηχανία και το επικοινωνιακό τοπίο που μπορούσε να ξεχωρίσει, να αναδείξει και μετά να υποστηρίξει με χρήμα, μάρκετινγκ και επιμονή το προϊόν της. Έχει τελειώσει η εποχή των εμβληματικών θρύλων. Παλιά σε έπαιζε το BBC και πήγαινες στην κορυφή. Το δίκτυο ήρθε και ισοπέδωσε τα πάντα. Όλοι μπορούν να βγουν στο YouTube, να σπρώξουν τα κομμάτια τους στο itunes. Το θέμα είναι πού θα βρουν κοινό για να τα ακούσει όλα αυτά. Στη διάθεση μας έχουμε πλέον περισσότερη μουσική από όση μπορούμε να καταναλώσουμε. Και οι πηγές είναι ανεξάντλητες, δεν είναι ελεγχόμενες, όπως ήταν πριν από μερικές δεκαετίες. Πριν από είκοσι χρόνια ήταν η δισκογραφική εταιρεία που, με τον τρόπο της, επέβαλλε τι θα παίξει το ραδιόφωνο και τι θα αγοράσει το κοινό. Τώρα οι ραδιοφωνικοί παραγωγοί μπορούν να επιλέξουν μουσική από όπου θέλουν.».

Τι γίνεται όμως στην μικρή Ελλάδα μας και κυρίως σε μια χώρα που βιώνει οικονομική κρίση; Τα πράγματα είναι ακόμα χειρότερα από το εξωτερικό. Στην Ελλάδα βιώσαμε την άνθηση της μουσικής βιομηχανίας από τα μέσα του 90 μέχρι το 2005 και πολύ λέω. Ουσιαστικά δέκα χρόνια ήταν που οι δισκογραφικές έριχναν φράγκα στο να επενδύσουν σε κάποιον καλλιτέχνη ή συγκρότημα. Στο ροκ που μας ενδιαφέρει οι μπάντες που κατάφεραν να χρηματοδοτηθούν από κάποια εταιρεία, ήταν οι μπάντες της Virgin και στην καλύτερη περίπτωση μερικές ακόμα από κάποιες άλλες δισκογραφικές. Δηλαδή η εταιρεία σου πλήρωνε κάποιες ώρες στο στούντιο για να πας να γράψεις την μουσική σου. Σου έκδιδε δωρεάν τον δίσκο και στην καλύτερη των περιπτώσεων σου έδινε ένα 5% από τις πωλήσεις.

Οι δε ανεξάρτητες εταιρίες απλά σου κυκλοφορούσαν τον δίσκο και σου έδιναν ένα ποσοστό από τα κέρδη, που στις περισσότερες περιπτώσεις κανείς δεν έλαβε χρήματα και ο εκάστοστε «ανεξάρτητος» εταιρειάρχης απολάμβανε τα ζεστά χρηματάκια.

Παρ’ όλα αυτά υπήρχε κίνηση στην αγορά, ο κόσμος αγόρασε σαν τρελός cd, τα οποία βέβαια πλήρωνε 18 και 20 ευρώ και φυσικά στην εταιρεία κόστιζαν 2 ευρώ το πολύ (μιλάμε για τεράστιο κέρδος), και γενικά το πράγμα έβγαινε, η εταιρεία έκανε απόσβεση του ποσού που έδωσε.

Το ραδιόφωνο βοηθούσε πάρα πολύ στο να γίνει μια μπάντα γνωστή και να φτάσουν στα αυτιά σας τόσο οι Τρύπες, όσο και οι Ψόφιοι Κοριοί, Αχαιοί, Ελληνιστάν, Έρεβος, Λευκή Συμφωνία, Μάσκες κτλ.

Το δε διαδίκτυο ήταν στα σπάργανα και δεν ήταν πολύς ο κόσμος που είχε πρόσβαση σε αυτό, αλλά και να είχες, σπάνια μπορούσες να βρεις ελληνικό ροκ για να κατεβάσεις στον υπολογιστή σου. Έτσι τα cd δίναν και παίρναν, είτε αυθεντικά, είτε αντιγραφές.

Με λίγα λόγια εκείνη την εποχή, αν έπαιζες ροκ και το έκανες καλά, είχες την τύχη να ακουστείς σε όλη την χώρα και σε συνδυασμό με τις συναυλίες, να καταφέρεις να χτίσεις ένα όνομα στην πιάτσα.

Την σήμερον ημέρα το ραδιόφωνο έχει πεθάνει και σπάνια να βρεις μια εκπομπή που να παίζει ψαγμένο ελληνόφωνο ροκ. Υπάρχουν 1-2 σταθμοί σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη και φυσικά κάποια διαδικτυακά ραδιόφωνα, τα οποία φυσικά δεν μπορεί να βρει εύκολα ο κόσμος γιατί και αυτά είναι χαμένα στον ωκεανό του διαδικτύου. Όπως ακριβώς και οι μουσικές των συγκροτημάτων. Ο καθένας γράφει κάτι, το ανεβάζει στο youtube ή όπου αλλού και περιμένει να ψαρέψει ακροατές. Ε, δεν είναι εύκολο όμως, γιατί θα πρέπει να σε ακούσουν οι φίλοι σου, οι φίλοι σου να σε γουστάρουν πολύ που να κοινοποιήσουν την μουσική σου και μετά να βρεθούν άλλοι φίλοι που θα κάνουν το ίδιο ώστε να καταφέρει να ταξιδέψει ένα τραγούδι, που στην καλύτερη των περιπτώσεων θα ταξιδέψει, θα πιάσει 1-2χιλ προβολές και θα μείνει εκεί. Δηλαδή ακόμα κι αν αρέσει ένα τραγούδι, ο κόσμος θα το ακούσει και θα πάει στο επόμενο που θα πέσει μπροστά του, και υπάρχει μια ατελείωτη σειρά από τραγούδια, από όλο τον κόσμο, που περιμένουν να τα ακούσεις. Προλαβαίνεις; Όχι, δεν σου φτάνουν ούτε τρεις ζωές για να μπορέσεις να ακούσεις όλες αυτές τις μουσικές που κυκλοφορούν εκεί έξω. Για να μην σκεφτούμε το γεγονός να ξεψαχνίσεις όλη την δισκογραφία από κάθε συγκρότημα… άστο, κουράστηκα μόνο που το σκέφτηκα.

Έτσι λοιπόν, φτάνουμε να ζούμε σε μια χώρα κρίσης, όπου οι δισκογραφηκές έχουν ψοφήσει και δεν επενδύουν σε νέους καλλιτέχνες ή σου ζητάνε λεφτά ώστε να κυκλοφορήσουν την μουσική σου. Σκεφτείτε ειρωνεία ε; Κάποτε σε πλήρωναν και τώρα ζητάνε λεφτά, για να σε εκδώσουν και να βγάλουν λεφτά από την τέχνη σου. Δηλαδή πλήρωσε με για να γίνω συνέταιρος σου. Νταβατζηλίκι με όλη την σημασία της λέξεως.

Για να φτάσουμε και το ερώτημα του τίτλου, να πω ότι είναι πολύ δύσκολο να δούμε πλέον μπάντα με επιρροή όπως οι Τρύπες. Πρώτων γιατί οι εποχές τότε ήταν αγνές και ο κόσμος διψούσε για μουσική, πόσο μάλλον για ροκ που ήταν φρέσκο πράγμα στην χώρα μας. Όπως έγινε και με το χιπ-χοπ δηλαδή. Και δεύτερον γιατί οι παραπάνω συνθήκες δεν επιτρέπουν κάτι τέτοιο. Καλώς ή κακώς η μουσική είναι εμπορεύσιμο είδος και σε μια χώρα που δεν υπάρχουν επιχειρηματίες να επενδύσουν, αλλά και αγορά για να στηρίξει, δεν μπορεί μια μπάντα να πάρει μεγάλη προβολή. Εκτός αν γίνει κάποια χρηματοδότηση από την ίδια την μπάντα, πληρώσει τα top ραδιόφωνα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, πληρώσει και παρατρεχάμενους μανατζαρέους , περιοδικά – εφημερίδες και καταφέρει να λάβει αποδοχή εύκολα και γρήγορα. Ποιος όμως διαθέτει για πέταμα 30 με 50χιλ ευρώ, ώστε να επενδύσει στην ροκ μουσική; Να ήταν κάτι πιο λαϊκό, που ξέρεις μετά ότι θα τα αρπάξεις από τις πίστες και τις εμφανίσεις, να πεις ναι να το δοκιμάσεις. Στο ροκ όμως μπορεί να χάσεις και τα λεφτά σου και όταν σταματήσεις να χρηματοδοτείς να περάσεις ξανά στην αφάνεια. Σωστά Μόνικα; Σωστά!

Μουσικοί και συγκροτήματα που έχουν κάτι να πουν και που αξίζουν υπάρχουν πάρα πολλά στην χώρα μας, το Rockap από την πρώτη ημέρα λειτουργίας στηρίζει όλους αυτούς τους αφανείς ήρωες που πληρώνουν από το υστέρημα τους για να δημιουργήσουν τέχνη, που ξέρουν ότι δεν έχουν πολλές ελπίδες, αλλά το κάνουν για την ψυχούλα τους και όχι για να γίνουν όνομα ή να βγάλουν εκατομμύρια από την μουσική. Αυτός είναι ο αυθεντικός ροκ καλλιτέχνης που τιμάει το είδος. Όλοι οι άλλοι ας περάσουν μια βόλτα από το Rising Star ή το The voice, μπορεί να είναι τυχεροί και να πάρουν λίγη δημοσιότητα και μερικούς χιλιάδες followers, και του χρόνου ξανά στην αφάνεια, αφού είναι ένα προϊόν με ημερομηνία λήξης.

ngΟ Νίκος Γραμμάτος είναι ο ιδρυτής και αρχισυντάκτης του Rockap.gr, ασχολείται με το ραδιόφωνο από το 1998 και είναι ο τραγουδιστής του συγκροτήματος CAMERES.